Co to za choroba?
Jest to grupa chorób metabolicznych charakteryzująca się hiperglikemią wynikającą z defektu wydzielania i/lub działania insuliny. Przewlekła hiperglikemia zwiększa ryzyko wystąpienia powikłań w zakresie małych i dużych naczyń tętniczych co prowadzi do uszkodzenia różnych narządów, w tym oczu, nerek, serca i nerwów.
Cukrzyca typu 1
To przewlekła choroba autoimmunologiczna, w której układ odpornościowy atakuje komórki beta trzustki odpowiedzialne za produkcję insuliny – hormonu regulującego poziom glukozy we krwi. W wyniku tego organizm nie jest w stanie samodzielnie wytwarzać insuliny.
Kto na nią choruje?
Najczęściej diagnozowana jest u dzieci, młodzieży i młodych dorosłych, ale może pojawić się w każdym wieku.
Objawy
Częste oddawanie moczu, nadmierne pragnienie, utrata masy ciała, zmęczenie, osłabienie, czasem pojawia się zapach acetonu w oddechu
Leczenie
Na ten moment cukrzyca typu 1 jest nieuleczalna, ale dzięki nowoczesnym metodom leczenia osoby chore mogą prowadzić aktywne i zdrowe życie.
Cukrzyca typu 2
To również choroba metaboliczna, w której organizm albo nie wytwarza wystarczającej ilości insuliny, albo nie reaguje na nią prawidłowo (tzw. insulinooporność). W efekcie dochodzi do podwyższenia poziomu glukozy we krwi.
Kto na nią choruje?
Najczęściej występuje u osób dorosłych po 40. roku życia, ale coraz częściej diagnozowana jest także u dzieci i młodzieży – głównie w związku z nadwagą i siedzącym trybem życia.
Objawy
zwiększone pragnienie i częste oddawanie moczu, zmęczenie, pogorszenie widzenia, wolne gojenie się ran, częste infekcje – np. dróg moczowych, czasami brak wyraźnych objawów we wczesnym stadium.
Leczenie
Cukrzycy typu 2 nie da się całkowicie wyleczyć, ale często można osiągnąć remisję, czyli utrzymać prawidłowy poziom glukozy we krwi bez leków – zwłaszcza przy wcześnie podjętym leczeniu i zmianie stylu życia.
Cukrzyca ciążowa
to rodzaj zaburzenia tolerancji glukozy, który pojawia się po raz pierwszy w czasie ciąży, zazwyczaj w drugim lub trzecim trymestrze. Jest wynikiem zmian hormonalnych, które wpływają na działanie insuliny.
Kto na nią choruje?
Ryzyko rozwoju cukrzycy ciążowej jest większe u kobiet: z nadwagą lub otyłością, po 35. roku życia, z cukrzycą w rodzinie, które miały cukrzycę ciążową w poprzedniej ciąży, urodziły wcześniej dziecko o masie >4 kg.
Objawy
Cukrzyca ciążowa często nie daje wyraźnych objawów, dlatego ważne są rutynowe badania glukozy we krwi między 24. a 28. tygodniem ciąży (tzw. test obciążenia glukozą).
Leczenie
Zmiana diety i wprowadzenie aktywności fizycznej, regularne monitorowanie poziomu cukru we krwi, w razie potrzeby – insulina (leki doustne są zwykle niewskazane w ciąży).
Czy mija po porodzie?
U większości kobiet cukrzyca ustępuje po porodzie, ale zwiększa się ryzyko: nawrotu cukrzycy w kolejnej ciąży, rozwoju cukrzycy typu 2 w przyszłości (nawet po kilku latach).
Stan przedcukrzycowy
To okres, w którym poziom glukozy we krwi jest wyższy niż prawidłowy, ale niewystarczająco wysoki, by rozpoznać cukrzycę typu 2. To sygnał ostrzegawczy, że organizm zaczyna mieć problemy z regulacją cukru we krwi.
Kto jest zagrożony?
Stan przedcukrzycowy częściej występuje u osób, które: mają nadwagę lub otyłość, prowadzą siedzący tryb życia, mają cukrzycę w rodzinie, mają nadciśnienie, zaburzenia lipidowe lub zespół metaboliczny, miały cukrzycę ciążową
Objawy
Stan przedcukrzycowy zwykle nie daje objawów, dlatego wiele osób nie wie, że go ma. Czasami mogą wystąpić: zmęczenie, większe pragnienie, częstsze oddawanie moczu
Leczenie
Zmiana stylu życia – najważniejszy krok! Zdrowa dieta, regularna aktywność fizyczna, redukcja masy ciała.
Czy można go cofnąć?
Tak! Stan przedcukrzycowy można odwrócić, jeśli odpowiednio wcześnie wprowadzi się zmiany. To szansa na uniknięcie cukrzycy typu 2.
Zobacz również…
Nadciśnienie tętnicze i cukrzyca każdego typu to niebezpieczne połączenie.
Dieta jest jednym z czynników wspomagających leczenie oraz prawidłową kontrolę glikemii.
Nefrolog, czyli specjalista chorób nerek zajmuje się diagnostyką, leczeniem i profilaktyką chorób nerek.